Fırat: “Malatya Kayısısı Sahipsiz, Üretici Can Çekişiyor”
Cafanalılar Dernek Başkanı Veysel Fırat, Malatya’nın stratejik ürünü olan kayısının korunmadığını belirterek, hem üreticinin hem de kentin ekonomik geleceğinin ciddi tehdit altında olduğunu söyledi.
Fırat, yaptığı yazılı açıklamada coğrafi işaret tesciline rağmen Malatya Kayısısı’nın yerelde sahipsiz bırakıldığını vurguladı.
“Avrupa’da Korunuyor, Malatya’da Yok Sayılıyor”
Malatya Kayısısı’nın hem Türk Patent ve Marka Kurumu hem de Avrupa Birliği tarafından coğrafi işaretle tescillendiğini hatırlatan Fırat, bu tescilin ürünün Malatya ve çevresine özgü olduğunu açıkça ortaya koyduğunu ifade etti. Ancak Fırat, “Avrupa’da resmen korunan Malatya Kayısısı, maalesef kendi memleketinde ne resmi ne de fiili olarak korunmuyor” dedi.
Kayısı üreticisinin sahipsizlik ve yanlış uygulamalar nedeniyle zor durumda olduğunu belirten Fırat, kısa vadeli kazanç uğruna yapılan bazı ticari faaliyetlerin uzun vadede Malatya’ya ağır bedeller ödettiğini söyledi.
“Kayısı Olmazsa 600 Milyon Dolar Malatya’ya Gelmez”
Kayısının sadece bir tarım ürünü değil, Malatya ekonomisinin temel taşı olduğuna dikkat çeken Fırat, “Kayısının olmadığı bir Malatya’da yaklaşık 600 milyon dolarlık gelir de olmaz. Bu, yüz bini aşkın çiftçi, tarım işçisi, esnaf, nakliyeci ve tedarikçinin işsiz kalması demektir” ifadelerini kullandı.
Kayısı bahçelerinin her yıl ürün vermediğini, üretimin zahmetli ve maliyetli olduğunu vurgulayan Fırat, özellikle Cafana, Kuyulu, Örnek Köy ve Aydınlar’ı kapsayan Çerkez Yazısı bölgesinde son üç yıldır üreticinin emeğini karşılayacak ürün alınamadığını belirtti.
“Adil Fiyat En Az 450 TL Olmalı”
Fırat, mevcut maliyetler göz önüne alındığında kayısıda adil üretici fiyatının en az 450–550 TL/kg, sürdürülebilir ve rekabetçi fiyatın ise 550–700 TL/kg olması gerektiğini ifade etti. Buna karşın piyasada fiyatların 200–330 TL bandında kaldığını söyleyen Fırat, üreticinin emeğinin gasp edildiğini ve Malatya ekonomisine darbe vurulduğunu dile getirdi.
“İthal Kayısı Malatya Kayısısı Diye Satılıyor” İddiası
Açıklamada, Özbekistan ve İran’dan ithal edilen kayısıların Malatya kayısısına karıştırılarak ihraç edildiği ve iç piyasada Malatya kayısısı adıyla satıldığı yönündeki iddialara da dikkat çekildi. Fırat, bu durumun Malatya kayısısının pazarını ve itibarını yok ettiğini belirterek, ilgili kurum ve kuruluşların sessizliğini eleştirdi.
“Hangi İl Malatya Kadar Sahipsiz?”
Siyasi temsilcileri de sert sözlerle eleştiren Fırat, Malatya’nın sorunlarının dile getirilmediğini savunarak, “Malatyalı kendinden olandan umudu kesti” dedi.
Vali Yavuz’a Çağrı
Fırat, ithal kayısıya karşı olmadıklarını, ancak ithal ürünlerin Malatya Kayısısı adıyla pazarlanmasına kesinlikle karşı çıktıklarını vurguladı. Malatya Valisi’ne çağrıda bulunan Fırat, ertelenen “Malatya Kayısısı Sahte Patent Kullanımının Önlenmesi” konulu toplantının bir an önce yapılmasını isteyerek, “Sayın Valimizden Malatya’ya sahip çıkmasını bekliyoruz” ifadelerini kullandı.
MALATYA KAYISI'SINA SAHİP ÇIKMAK KAMUNUN SORUMLULUĞUDUR.
Ne yazık ki #MalatyaValiliği’nin, kayısı kaçakçılığı ve Malatya kaysısı sahte patent kullanımının önlenmesine yönelik olarak yapmayı planladığı geniş katılımlı toplantı, geçtiğimiz günlerde yaşanan yoğun kar yağışı nedeniyle ertelenmiştir.
Oysa ;
Malatya Kayısısı; menşe adı kapsamında, Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde coğrafi işaretle tescillenmiş, korunması yasal güvence altına alınmış stratejik bir tarım ürünüdür.
Bu ürün yalnızca Malatya’nın değil, Türkiye’nin dünyaya açılan önemli tarımsal markalarından biridir.
Ancak asıl endişe verici olan husus; menfaat gruplarının Valilik makamını adeta kuşatarak, Malatya’nın can alıcı sorunlarının göz ardı edilmesine zemin hazırlanmasıdır. Depremin yaraları henüz tam anlamıyla sarılmamışken, bu çevrelerin sahte patentle ve kaçak yollarla ülkeye soktukları kalitesiz kayısıyı Malatya kayısısıyla karıştırarak piyasaya sürmeleri, Malatya kayısısının marka değerini ve pazar gücünü her geçen gün daha da zayıflatmaktadır.
Bu tablo yalnızca üreticiye değil; Malatya’nın itibarına, ekonomisine ve geleceğine vurulmuş ağır bir darbedir. Malatya kayısısı, bu ülkenin ve dünyanın tanıdığı tescilli bir değerdir; birkaç çıkar grubunun insafına terk edilemez.
Bu noktada Malatya Valiliği, görev ve sorumluluğunu gecikmeden yerine getirmeli; sahte patent, kaçak ürün ve piyasa manipülasyonlarına karşı kararlı, şeffaf ve caydırıcı adımlar atmalıdır. Bu mesele ertelenecek değil, derhal müdahale edilmesi gereken hayati bir sorundur.
Ne yazık ki Malatya’nın yöneticileriyle birlikte yerel yöneticilerin, belediye başkanlarının, siyasi partilerin il ve ilçe örgütlerinin ve ilimizin milletvekillerinin; beş ihracatçının çıkarlarını merkeze alan bir tutum sergilemesi son derece üzüntü vericidir.
Oysa beş ihracatçının menfaati, yüz bini aşkın çiftçinin, tarım işçisinin, esnafın, tedarikçinin, nakliyecinin ve en önemlisi Malatya’nın ve Türkiye’nin ortak çıkarlarından daha önemli ve üstün değildir.